Wieprzówka jest rzeką, która dostarcza wodę dla większości mieszkańców Gminy Andrychów. Cała jej zlewnia stanowi strefę ochronną, która w ucywilizowanych krajach wprowadza znaczne ograniczenia w jej użytkowaniu i zapewnia priorytety inwestycji sprzyjających zachowaniu czystości i ilości wody. Na początku lat 90-tych władze miasta za podstawowy cel postawiły sobie dokończenie budowy oczyszczalni ścieków i sieci kolektorów ściekowych obejmujących całą gminę. Dzisiaj w dużym stopniu te zadania są wykonane.

Po wejściu do UE okazało się jednak, że oczyszczalnia ścieków budowana przez 30 lat, mimo że jest za duża, nie spełnia standardów europejskich i znowu jesteśmy daleko w tyle.

Kolektory ściekowe nadal nie obejmują wszystkich gospodarstw i obiektów gospodarczych (nawet w Andrychowie). Po zmianie władzy, na początku nowego stulecia wyraźnie spowolniono te inwestycje. Owszem, dokończono zaplanowane i zaprojektowane kolektory ściekowe, ale nowych nie przygotowano na najbliższy czas. Przykładem tego może być brak kilku kilometrów kolektora ściekowego do Rzyk Praciaków.

W ciasnej dolinie Praciaków z czystym potokiem, będącym dopływem Rzyczanki, a dalej Wieprzówki, intensywnie rozwija się budowa mieszkalnictwa jednorodzinnego i duże inwestycje związane z turystką. W latach 90-tych taki rozwój przewidywano Rzykach Jagódkach (kolejka na Laskowiec, nowe trasy narciarskie) i tam w pierwszej kolejności zaprojektowano oraz wykonano kanalizację.

Niestety, przewidywania nie sprawdziły się, a nowa władza nie kontynuowała rozbudowy kanalizacji w kierunku Rzyk Praciaków, gdzie takie obiekty turystyczne zaczął realizować prywatny przedsiębiorca. Dziś, to tam w pierwszej kolejności rozwija się turystyka, ale nikt nie kwapi się, aby szybko ten teren skanalizować.

Inwestor z Czarnego Gronia mając w perspektywie czekać cztery, czy więcej lat, musiał za znaczne pieniądze budować własną nowoczesną oczyszczalnię, która przecież i tak w 100% nie gwarantuje, że woda w potoku nie zmieni swoich właściwości. Prywatni właściciele posesji musieli i muszą budować szamba (blisko potoku!) zaledwie na kilka lat. Czy budowa nowoczesnej infrastruktury nie jest pierwszoplanowym i podstawowym zadaniem każdej gminy?

To takie działania władz przyciągają inwestorów i tworzą nowe miejsca pracy. Nie stawiałbym tego zarzutu, gdyby nie fakt, że Gminę Andrychów stać było na nowobogacki wystrój UM, modernizację Stawu Kościelnego, czy budowę otwartego basenu (czynnego najwyżej 2-3 miesiące). Na te widoczne, populistyczne inwestycje burmistrza Pietrasa zwrócili uwagę nawet goście z miast partnerskich, dziwiąc się, takim priorytetom przy braku pieniędzy.

Teraz władze powiatu wadowickiego gruntownie modernizują drogę z Andrychowa do Rzyk Jagódek i Praciaków. Czy za parę lat zobaczymy tak dobrze znane nam obrazki z rozkopywaniem zupełnie nowej nawierzchni drogowej w Rzykach Praciakach, bo budowana będzie kanalizacja? Oby tak nie było, a potok był nadal czysty i obfity w ryby oraz inne stworzenia.

*Jan Zieliński, przyrodnik, ekolog z Andrychowa, autor licznych publikacji poświęconych ochronie środowiska, popularyzujących tę tamatykę